Bir süredir ege ve güney kıyılarını dolaşmakta idim.Meslek icabımıdır nedir, gittiğim yerlerde hep yapıların taşıyıcı sistemlerine dikkat ederim, kendi kendime yorumlar yaparım.Aslına bakarsanız bu durumdan pekde memnun değilim.Ama yapacak birşeyim de yok.Bir otelde kalsam otelin taşıyıcı sistemine bakıyorum, bir bankada olsam aynı durum, eski tarihi yapılarda bile kendimce yorumlarda bulunuyorum, fikirler üretiyorum.Muhtemelen tüm meslekdaşlarım(İnşaat Mühendisleri)  benimle aynı durumda.

 

Eski yapılar , tarihi yapılar demek daha doğru , genelde kemer, tonoz, kubbe kullanılarak yapılmış.Bu şekilde büyük açıklıklar elde edilmiş.Biliyorsunuz kemer tipi yapılarda çekme kuvveti oluşmaz(kemerde), dolayısıyle basınç kuvvetleride taşlar tarafından rahatça alındığından yapılar yuzyıllar boyu ayakta kalabilmekte.Yuzyıllar öncesi bizim işimizi yapan insanlar kemerlerde çekme oluşmadığını anlamışlar, kendilerince hesaplamışlar ve yapılar  bu tarz inşaa edilmiş.

 

Kemerler günümüzdede kullanılmakta.Gerçi tarihi yapılarda olduğu kadar sık değil.Çünkü günümüzde çekme kuvvetleride rahatlıkla alınabilmekte.Bu anlamda mühendisler biraz daha günümüzde özgür.Kemer tipi taşıyıcı sistemlerde en önemli husus sütun(kolon) üzerinde kemer başlangıçlarında oluşacak çekme kuvvetleridir.Bu çekme kuvvetleri kemerin her iki ucu birbirine bağlanarak. alınabilir.Aksi takdirde sütunlar(kolonlar) açılır ve kemerde çatlaklar oluşarak göçme oluşur.Tarihi yapılarda bahsettiğim çekme kuvvetleri demir borularla, ahşapla birbirine bağlanarak alınmış.Biz ise günümüzde bu demirleri söküyoruz malesef.Çekme kuvvetleride kemerlere büyük zarar veriyor ve göçmesine sebep oluyor.Bir Allahın kuluda buna dur demiyor.Antalya Demre de St Nicola(noel baba) kilisesindede bu çekme çubuklarını almışlar.Yerleri ise duruyor.Adamlar bizzat sökmüş.Kilisenin dışınada çelik aksamla ucube bişey yapmışlar tarihi dokuyu katletmişler.Vakıflardaki kişiler, kültür ve Turizm bakanlığındaki memurlar ne iş yapıyor çözmüş değilim.Özellikle kiliseden alınan bu çekme çubukları yerine konmassa bir zaman sonra önce çatlaklar oluşacak ve kilise yıkıma ugraya bilecektir.Bu kilise hristiyanlar için çok önemlidir ve ülkemiz içinde bir gelir kaynagıdır.Bu aşamada başta bakanlık olmak üzere tespitlerimi yazılı olarak gönderdim ve yapılması gerekenleri sırayla yazdım.Yapının statiği hakkında bilgi verdim.Umarım kısa zamanda cevap alırım , cevaptan ziyade yerinde gerekli elemanların konduğunun bilgisini alırım.

 

Böyle bir vurdumduymazlığı anlamak mümkün değil.Her işi ehlinde olmalı.Ehil olmayan kişiler vakıflarda, bakanlıklarda çalışırsa işte böyle saçmalıklar ortya çıkar.Umarım en kısa zamnda sonuç alınır.

 

Kemer türü sistemlerin temelinde de buyuk çekme kuvvetleri oluşur.Yukarıdaki gibi aşagıdada kemerlerin olduğu kolonlar bag kirişleri ile baglanmalıdır.Tarihi yapıların temeline baktığımda bu baglantılarında yapıldığını çoğu zaman görmüşümdür.Allahtan bu baglantılar toprak altında da mudahele edip sökemiyoruz.

 

Ahmet ÇELİKKOLLU

İnşaat Mühendisi

ESKİŞEHİR

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.